Lojistik Nedir? Lojistik Uzmanı Ne İş Yapar?

Lojistik Nedir? Lojistik Uzmanı Ne İş Yapar?

Lojistik kelimesi (Logistics) logic ve statistics kelimelerinin birleşmesinden meydana gelir. Bu kelimeler Türkçe karşılık olarak “istatistiksel mantık” ı ifade eder.

Lojistik kelimesinin Türk Dil Kurumu sözlüğüne göre anlamı, "geri hizmet" olarak verilmiştir. TDK sözlüğünde "Kişilerin ihtiyaçlarını karşılamak üzere her türlü ürünün, hizmetin ve bilgi akışının çıkış noktasından varış noktasına kadar taşınmasının etkili ve verimli bir biçimde planlanması ve uygulanması olarak tanımlanmıştır.

Lojistik, müşteri ihtiyacını karşılamak üzere her türlü ürün, servis hizmeti ve bilgi akışının başlangıç noktasından (kaynağından), tüketildiği son noktaya (nihai tüketici) kadar olan tedarik zinciri içindeki hareketinin etkili ve verimli bir biçimde planlanması, uygulanması, taşınması, depolanması ve kontrol altında tutulması hizmetidir.

Lojistik Uzmanı Ne İş Yapar ?

Lojistik uzmanı; görev aldığı firmanın gönderilerini takip eden, depo faaliyetlerini koordine eden, tedarikçiler ile iletişim kuran, nakliye şirketleriyle iş birliği yapan ve iyileştirme önerileri sunan kişidir.

Görev ve Sorumlulukları Nelerdir ?

• Sevkiyatı yapılacak ürünlerin sevkiyata hazır hale getirilmesi ve sevk edilmesini sağlamak,
• Farklı tedarik faaliyetlerine yardımcı olmak için fiziksel kataloglama, depolama, stoklama, malzeme kontrol koordinasyonu ve veri girişlerini gerçekleştirmek,
• Lojistik politika, prosedür ve destek planlarının işleyişini desteklemek,
• Program etkinliğini analiz ederek, zaman iyileştirmeleri ile düzeltici eylemler önermek ve uygulamak,
• Stok hareketlerini incelemek ve olası sorunları çözmek,
• Sarf malzemesi stoklarının oluşturulması ve sürdürülmesini sağlamak,
• Envanter kontrol programı sistemlerini yönetmek,
• Otomatik sistemleri yükseltmek ve sonuçların güncel olmasını sağlamak için, birim yöneticileri ve ilgili ekip ile koordinasyon sağlamak,
• Şirketin lojistik işlemleri ile ilgili tüm belge ve dokümanların muhafazasını sağlamak,
• En uygun maliyetli araç ve taşıma yöntemlerini sağlamak için araştırmada bulunmak,
• Müşteriler tarafından yapılan talepleri değerlendirmek ve birim yöneticilerine iletmek,
• Lojistik bütçesinin hazırlanmasında ve tedarikçi ödemelerinin yönetilmesinde rol almak,
• İhtiyaç duyulması halinde personele iş başı eğitim vermek.

Lojistik Ön Lisans Ve Lojistik Yönetimi Lisans Mezunları Ne İş Yapabilirler ?

Lojistik Önlisans Programının amacı, global boyutu ile incelendiğinde nitelikli ara eleman ihtiyacı günden güne artan sektör durumundadır. Bu bağlamda program sektörün ihtiyaç duyduğu mesleki bilgi ve becerilere sahip, etik ilkelere saygılı, elemanlar yetiştirmeyi hedeflemektedir. ​

Lojistikte operasyonlar;

• Yönetilen kaynaklar,
• Malzeme,
• Ekipman ve sarf malzemeleri gibi somut malların yanı sıra gıda ve diğer sarf malzemelerini içerebilir.

Fiziksel öğelerin lojistiği genellikle;

• Bilgi akışı,
• Malzeme taşıma,
• Üretim,
• Paketleme,
• Envanter,
• Nakliye,
• Depolama ve sıklıkla güvenlik entegrasyonu şeklindedir.

Lojistik Yönetimi programı, globalleşen ekonomik ortamda, kendilerini Uluslararası Lojistik ve Taşımacılık konularında geliştirmek isteyen, bu sektörde etkin bir kariyer yapmak isteyenler için uygun bir eğitim alanıdır. Hızla gelişen Türkiye lojistik sektörü, bu alanda yetişen kişiler için geniş fırsatlar sunmaktadır. Sektör için yetişmiş insan gücüne talep büyüktür. Ayrıca yasal bir düzenleme ile, Taşıma ve Lojistik faaliyetlerde bulunan kuruluşların, İhtisas diplomalı yöneticiler tarafından yönetilmeleri zorunluluğu getirilmiştir.

Ülkemizin jeostratejik olarak konumu, dünya tedarik zincirindeki önemini özellikle son yıllarda çok öne çıkarmıştır. Türkiye genelinde kurulan ve kurulmakta olan lojistik köylerdeki orta ve üst düzey yönetici ihtiyacı da buna eklendiğinde, Lojistik Yönetimi önemini her zaman koruyacak bir faaliyet alanı olacaktır.

Bu bölümden mezun olan öğrenciler, her türlü lojistik sağlayıcı şirketler ile herhangi bir kurumsal şirketin lojistik departmanında çalışabilir. Örnek olarak, havalimanları ve terminaller, serbest bölgeler, dış ticaret faaliyeti, sigorta, finansman, denetim, üçüncü taraf lojistik hizmet sağlayıcılar, kara, hava, deniz, demiryolu ve intermodal taşımacılık şirketlerinin ilgili alanları verilebilir. Lojistik Yönetimi programından mezun olan öğrenciler eğitimlerine önde gelen üniversitelerde yüksek lisans ve doktora yaparak da devam edebilirler.

Lojistik yönetimi programının öğeleri;

• Tedarik zinciri yönetimi konusunda uzman,
• Malzeme ve servis hizmetlerinin ve bilgi akışının verimli ve etkin bir şekilde işlemesi, planlanması, uygulanması ve denetimi konularına hakim,
• Teknolojik gelişmelere ve güncel lojistik ve taşımacılık konularına duyarlı,
• Sadece İngilizce değil, ikinci bir yabancı dili de etkin kullanabilen,
• Lojistik ve taşımacılık alanlarının gerektirdiği sektörel bilgiler ile donanmış olduğu kadar, temel ekonomi ve işletme bilgilerine de vakıf bireyler.

Lojistik Hizmetleri Kaça Ayrılır? Faaliyet Alanları Nelerdir?

Lojistik kendi içerisinde farklı alanlara ayrılmaktadır. Bu alanlara bakacak olursak:

Tedarik Lojistiği

Herhangi bir işletmeye değer katan temel işlevleri içermektedir. Daha geniş bir tanımla materyallerin tedarikçiden üreticiye, depo ve perakende ambarlarına girişinin planlanması ve ürün akışı sağlanması ile tedarik zinciri çerçevesinde düzenlenen faaliyetlerin bütünü olarak tanımlanabilir.

Üretim Lojistiği

Üretim endüstrilerine yönelik kullanılan, işletmelerinde içerisinde yer alan bütün mal akışlarının ve onlara ait bilgi akışlarının planlanması, kontrolü ve yönetimini kapsar. Üretim öncesi lojistik, üreticilerden ürünlerin toplanarak, stoklanması, müşterilere dağıtılmasını sağlayan sistemin işlemesine yönelik faaliyetler bütünü olarak nitelendirilebilir.

• Üretim Sonrası Lojistik; Üretimi tamamlanmış mal ve hizmetlerin müşterilere dağıtım faaliyetlerini kapsar.
• Üretim Faaliyetleri; işletmenin satın almış olduğu ilk madde ve malzemelerin üretim süreçlerinden geçerek mal ve hizmetlere dönüştürülmesidir.
• Üretim Öncesi Lojistik; işletmenin üretmiş ve satmış olduğu mal ve hizmetlerde kullandığı ilk madde ve malzemelerin satın alınması ve depolanması faaliyetlerini kapsar.

Pazarlama ve Satış Faaliyetler

işletmenin üreteceği ve üretmiş olduğu mal ve hizmetlerin müşteriler tarafından satın alınmasına yardım etme faaliyetleridir.

Dağıtım Lojistiği

Üretim aşamasının tamamlanarak ürünlere pazara ve müşterilere dağıtılması aşamasını ifade etmektedir. Bu süreçte üretilen ürünlere fiziki dağıtım kanalları ile ya pazara ya da direk müşteriye ulaştırılır.

Geri Dönüş Lojistiği

Geri dönüş lojistiği, planlama, uygulama, kontrol, envanter süreçleri, nihai ürünler, hammaddenin maliyet etkisi ve ilgili bilgilerin tüketim noktasından başlangıç noktasına tekrar değer kazanma ve uygun bir şekilde elden çıkarma amacıyla işleyen süreç olarak nitelendirilebilir.

Lojistikte Dış Kaynak Kullanımı

Maliyet veya verimlilik gibi çeşitli sebeplerle firmaların lojistik faaliyetlerinin tamamını veya bir kısmını bu konuda uzmanlaşmış firmalara vermeleridir. Mesela yurtiçi ve yurtdışı sevkiyatları olan bir firma, kendisine ait bir gemi olmasını ve bu gemi ile uluslararası deniz nakliyesini gerçekleştirmek istemez mi? Veya Türkiye’nin her şehrine aynı gün içinde dağıtım yapacak bir iç nakliye firmasına sahip olup bu firma ile iç dağıtım işlerini yapmak istemez mi? Bu sorunun cevabı ne olursa olsun, cevabı belli olan bir şey vardır ki, o da; her firmanın uluslararası deniz nakliyesini gerçekleştirebileceği bir gemisinin olamayacağı, yine aynı şekilde, her firmanın Türkiye’nin her şehrine aynı gün içinde dağıtım yapacak bir iç nakliye firmasına sahip olamayacağıdır. İşte böyle bir durumda sadece istek değil, aynı zamanda maliyet ve verimlilik gibi nedenlerden dolayı firmalar lojistik faaliyetlerinin bir kısmını veya tamamını, konusunda uzmanlaşmış firmalara devretmekte ve bunun adına da “lojistikte dış kaynak kullanımı” denmektedir. Bu şekilde hareket eden bir firma, kendi esas işine konsantre olarak şirket içi verimliliği de arttırmaktadır.

3 PL (Üçüncü Parti Lojistik)

Lojistikte dış kaynak kullanımındaki sürece verilen isme “3PL” denilir. Bu kavramı biraz daha anlaşılır hale getirmek için niçin 3 sayısının kullanıldığını ifade etmekte fayda var: Burada birinci olan gönderici, ikinci olan alıcı, üçüncü olan ise her iki firma arasında köprü vazifesi gören konusunda uzmanlaşmış lojistik firmasıdır. İşte maliyet ve verimlilik gibi nedenlerle lojistik işinin bir kısmının veya tamamının devredildiği yer üçüncü şirkettir ve bu nedenle ismi 3PL’dir. Mesela gönderici X firması, alıcı Y firmasıdır. X firmasının Y firmasına göndereceği ürünlerin nakliyesini Z firması yapıyordur. Burada bahsi geçen Z firması, X ve Y firmalarının haricinde üçüncü bir firmadır ve bu sebeple bu işlemde 3 PL’in varlığından söz edilir.

LLP (Lead Logistics Provider)

Az önce tanımını yapmış olduğumuz 3PL’in bir sonraki aşamasına verilen isimdir. Konuya bir örnek ile kısaca değinmek gerekirse; bir şirket dış ticaret departmanındaki bir çalışanı tarafından nakliye ve depolama gibi işlerini üçüncü bir şirkete devrediyorsa buna 3PL, bu işleri yapan firmanın çalışan veya çalışanlarını kendi bünyesine katarak bütün lojistik süreçleri bu kişi veya kişilere yaptırıyorsa LLP denilir. Bir başka tanımla LLP, az önce 3 PL’de verilen örnekte yer alan Z firmasının çalışan veya çalışanlarını, X firmasının kendi bünyesine katarak lojistik işlemleri yaptırmasıdır.

Faaliyet alanları;

Lojistik, ilgili bölümlerin ortaklaşa işbirliğini gerektiren çok çeşitli alanlardan oluşan bir faaliyetler bütünüdür. İşletmeler, rekabet ortamı karşısında, kaliteli ve ekonomik olarak ürün üretmeye, daha etkin hizmet sunmaya ve müşterinin istediği yer ve zamanda ürünleri teslim etmeye zorlanmaktadır. İşletme başarısında lojistik faaliyetler esas rol oynamakta ve önemli fonksiyonel alanlar oluşturmaktadır. Oluşan bu fonksiyonel alanın başarısı işletmenin esas başarısını önemli düzeyde etkilemektedir. Ayrıca bu lojistik faaliyetler günümüzde işletmeler için rekabet avantajı oluşturacak bir performans boyutu haline gelmiştir.

Lojistik alanın zaman içerisinde gelişmesiyle, önce sadece taşıma ve depolama hizmetlerini daha sonra fazla alanı kapsayacak şekilde çeşitlenmiştir. Günümüzde lojistik, malzeme nakli ve depolanması dışında;

• Stok yönetimi,
• Paketleme,
• Malzeme elleçleme,
• Sipariş işleme,
• Tahmin,
• Üretim,
• Planlama,
• Satın alma,
• Müşteri hizmetleri,
• Parça ve hizmet desteği,
• Geri dönen malzemelerin taşınması,
• Atıkların geri kazanılması ve imha edilmesi,
• Fabrikaların ve depoların kuruluş yerlerinin belirlenmesi ve
• İletişim

gibi faaliyetleri kapsayacak kadar geniş bir boyut kazanmıştır.

Lojistik yönetimi son zamanlarda daha çok dışa dönük stratejik bir işleve dönüşmeye başlamıştır. Buna göre stratejik lojistik, ‘‘işletmeler arası ilişkileri lojistik teknikleri ile düzenleyerek rekabet avantajı elde etmek’’ şeklinde tanımlanmaktadır.

Yararlanılan Kaynaklar:

1, 2, 3, 4, 5, 6, 7